Asturië staat bekend als het ultieme natuurparadijs (Paraíso Natural) van Spanje en die wildernis beleef je misschien wel het best vanaf het water. De regio is namelijk gezegend met talloze heldere rivieren die dwars door de bergen naar zee stromen. Kajakken is hier dan ook veel meer dan een sport. Het is een manier van leven. Ik raakte erover in gesprek Juan Feliz, een gids en lokale kanoverhuurder. We spraken over de wereld van kajakken, over zijn eigen familie waarin de liefde voor het peddelen al generaties lang wordt doorgegeven en over waarom het ongerepte Asturië zonder kajaks simpelweg ondenkbaar is.
De groene grens van Spanje
Asturië wordt, samen met de regio’s Galicië, Cantabrië en Baskenland, ook wel de frontera verde genoemd. In het Nederlands betekent dat de groene grens van Spanje. En groen is het hier echt. “In mei en juni is alles felgroen,” zegt Juan. “In de zomer is het nog steeds groen, maar wordt het droger. En in het najaar verandert de natuur in mooie herfstkleuren.”
Ik ben er zelf in mei en snap meteen wat hij bedoelt. Het is zo groen dat het wel een jungle in Azië lijkt. Het landschap is hier in het noorden compleet anders dan in andere delen van Spanje. Maar voor een groen landschap, is water nodig. En water is er genoeg in Asturië. In de vorm van de zee, rivieren en regen. Want dat laatste doet het vrij veel in de regio. Dus wat kun je dan het beste doen als sportactiviteit?! Juist: kajakken, want nat word je toch wel.
Zeg je Asturië, dan zeg je kajakken
Wie denkt dat kajakken hier gewoon een toeristische activiteit is, heeft het mis. In Asturië hoort het bij de identiteit van de regio. Net als de indrukwekkende Picos, de prachtige kustlijn, kleurrijke vissersdorpjes en cider. Juan vertelt dat kajakken misschien wel de grootste sport in de regio is. Asturië heeft namelijk een enorme kajaktraditie. Door de vele rivieren zijn er overal trainingslocaties en wedstrijden. Kajakken is bovendien een olympische sport waarin Asturiërs regelmatig het Spaanse team halen.
Eén met de natuur
Er zijn volgens Juan grofweg twee vormen van kajakken. Enerzijds heb je whitewater kayaking. Dat is technischer en doe je op wild water. Aan de andere kant heb je flat water kayaking. Dat doe je in lange, smalle kajaks die je voornamelijk gebruikt voor races, omdat het draait om snelheid.
“Als je het mij vraagt is de kajak de mooiste manier om echt een met de natuur te zijn,” zegt Juan. “Je zit tussen de rotsen, bomen en bent midden in de rivier. Je gaat letterlijk mee met de stroom.” Al voegt hij lachend toe: “Behalve in het hoogseizoen. Dan deel je de rivier met heel veel anderen en moet je slalommen.”
Kajakkers vormen een soort brotherhood
Het mooie aan kajakken is dat er een sterk community-gevoel aan verbonden is. Juan legt uit: “Als je een andere kajakker ontmoet, praat je meteen met elkaar. Het is alsof je bij een brotherhood hoort.” Dat heeft natuurlijk ook met veiligheid te maken, want kajakken draait niet alleen om varen, maar ook om informatie delen. Waar stap je in? Waar haal je de kajak eruit? Hoe kom je terug? Hoe hoog staat de rivier? Hoe wild is het water vandaag? Dat soort dingen deel je met elkaar, concurrent of niet. “Sharing is caring”, zegt Juan.
Het is overigens niet de eerste keer dat die mentaliteit van delen mij opvalt in Asturië. Niet alleen op het water, maar bijvoorbeeld ook aan tafel, want in Asturië delen ze eten. Dan denk je misschien meteen aan tapas, maar dat bedoel ik niet. In deze regio bestel je juist grote gerechten. Zoals een hele vis of ‘Cachopo’, een soort gigantische cordon bleu met groenten erin. Je bestelt samen en deelt met elkaar. Ben je op zoek naar informatie of hulp, spreek dan gerust iemand aan. De locals lijken in eerste instantie wellicht wat nors, maar ze delen graag (met handen en voeten) hun kennis en kunde met je.
De Sella rivier
In Asturië zijn volop rivieren te vinden die vanuit de bergen naar de zee stromen. Voor kajakkers zijn de Sella, de Nalón en de Cares absolute toplocaties.
De Sella rivier begint in de provincie León, stroomt via de Picos de Europa richting Asturië en mondt uiteindelijk uit in zee bij Ribadesella. Onderweg verandert het landschap continu. “De hele rivier is memorabel,” zegt Juan. “Hij begint als een kleine bron. Eerst moet je zelfs wandelen langs het water. Daarna wordt hij wild, met watervallen en snelle passages. Verderop wordt hij rustiger. En uiteindelijk mondt de rivier bij Ribedesella uit in de zee.”
Volgens Juan is de Sella zonder twijfel de bekendste rivier van Asturië. Enerzijds omdat het de eerste rivier in Spanje was die toegankelijk werd gemaakt voor toeristen. Maar dat is niet de enige reden. Het komt ook door de beroemde Descenso Internacional del Sella, een iconische kajakwedstrijd die jaarlijks duizenden deelnemers en bezoekers trekt. Juan vertelt dat dit event voor flatwater-kajakkers vergelijkbaar is met wat de marathon van New York is voor hardlopers. De video’s die ik ervan heb gezien, zeggen genoeg. Wat een event:
Opgroeien in een kajakfamilie
Juan lacht wanneer hij vertelt hoe hij begon met kajakken. “Mijn vader is een fanatieke kajakker, dus eigenlijk had ik geen keuze.” Hij groeide op tussen de rivieren van Asturië. Als kind zat hij dus al in een kajak. Zijn vader beoefent de sport overigens nog steeds, inmiddels 85 jaar oud. Samen deden ze ooit mee aan wedstrijden door heel Spanje. Zijn vader won jaren geleden zelfs de beroemde race op de Sella.
Het kajakbloed stroomt dus door zijn aderen. Om die reden begon Juan direct na de universiteit met zijn eigen kanobedrijf. Niet vanuit een strak businessplan, maar vanuit enthousiasme voor de sport. Hij was het derde bedrijf dat kano’s verhuurde aan de Sella-rivier. Inmiddels zijn het er ongeveer twintig. “In totaal zijn er zo’n 3000 kano’s beschikbaar aan de rivier,” vertelt hij. “Ze liggen nooit allemaal tegelijkertijd in het water, maar in de zomer is het echt druk.”
Kano of kajak?
Juan is dus geen kajak-verhuurbedrijf begonnen, maar een kano-verhuurbedrijf. Voor veel mensen lijkt het hetzelfde, maar Juan legt uit dat er een duidelijk verschil is. “Een kano is open. Je benen zitten vrij. Daarom gebruiken we die voor toeristen. Het is veiliger en toegankelijker.”
Leven in en op de rivier
Even terug naar de Sella-rivier. Normaal gesproken zwemmen er hier veel zalmen. Tenminste, dat was vroeger wel zo. De laatste jaren is er nauwelijks nog zalm te vinden in de rivieren. Volgens Juan komt dat vooral doordat er op zee te veel zalm wordt gevangen. Dat is natuurlijk geen goed teken. Daarom is de vis inmiddels een beschermde diersoort. Al mag er op de Sella nog wel gevist worden op recreatieve wijze.
Waarom ik dit vertel, is omdat je op de Sella-rivier pas vanaf 11:00u kunt kanoën. Dat heeft als reden dat er in de ochtend wordt gevist. Daarom is er officieel vastgelegd dat kano’s pas vanaf 11:00 uur het water op mogen. Is het eenmaal zo laat, dan verandert de rivier. Families stappen in de kano’s. Vriendengroepen dobberen stroomafwaarts. Mensen springen onderweg het water in om te zwemmen. Sommigen nemen een picknick mee in een waterdichte ton. Kortom: er is vanaf dan volop leven op de rivier.
Kajakken buiten het hoogseizoen
Wil je de rivieren rustiger ervaren? Kies dan voor mei, juni of september. De natuur is groener, het water mooier en de drukte veel minder intens. Ben je toch in het hoogseizoen in Asturië? Dan kun je beter richting de Cares of de Nalón rivier trekken. Daar zijn minder bedrijven actief en vaar je soms bijna alleen.
Een leven rondom water
Aan het einde van het gesprek vertelt Juan nog over een van de momenten op het water dat hem nog altijd bij is gebleven. Toen hij tijdens een tocht van een dam af wilde varen, kwam hij terecht bij een ijzeren staaf die uit het beton stak. Hij bleef steken en moest flink wurmen om zichzelf los te krijgen. Zelf hield hij er een flinke snee in zijn zij aan over. Maar waar hij het meest van baalde? “Van de kras op mijn kajak. Die was gloednieuw.”
De gear is duur en je hebt voor iedere type tocht een andere boot nodig. Eentje voor op zee, eentje voor rivieren, eentje voor wildwater. Eentje met een platte onderkant, eentje met een ronde onderkant. Je kent het wel. “Het is net als met fietsen,” lacht hij. “Je blijft materiaal kopen.”
Meer tips voor outdoorliefhebbers in Asturië
Wil je naast kanoën (of kajakken) nog meer outdooractiviteiten doen in Asturië? Dit zijn volgens Juan een paar absolute aanraders:
Fietsen in de Picos
Voor wielrenners zijn de Picos de Europa legendarisch. Sommige van de zwaarste etappes uit de Vuelta lopen door deze bergen. “Het is fantastisch fietsen,” zegt Juan. “Maar je moet wel ervaring hebben. Vooral de afdalingen kunnen gevaarlijk zijn. De hellingen zijn flink, de wegen zijn smal en de bochten scherp.”
Ook mountainbikers komen hier volledig aan hun trekken. “De Picos zijn een paradijs voor mountainbikers. Maar het parcours is heel technisch. Je gaat steil omhoog en steil naar beneden.” Een gids meenemen is volgens hem slim, juist omdat lokale kennis hier veel verschil maakt. In Cangas de Onís zit een outdoorwinkel waar je ook fietsen kunt huren en informatie inwinnen over de fietsmogelijkheden in de Picos.
Fietsen langs de kust of over een oude spoorlijn
Een fantastische fietsroute langs de Asturiaanse kust is Senda de los Miradores, die start in San Esteban de Pravia. Je fietst er op zo’n 150 meter hoogte langs kliffen, baaitjes en verborgen stranden. Mooie uitzichten gegarandeerd. Wil je meer het binnenland in en toch een relaxte fietstocht maken? Vlak bij Oviedo ligt een populaire vía verde. Het is een oude treinlijn die is omgebouwd tot fietsroute. “Je begint op het hoogste punt en de weg loopt af, dus je gaat alleen maar downhill,” zegt Juan lachend. “En daarna word je met een bus teruggebracht.” Perfect voor families of recreatieve fietsers.
Trailrunnen rond Cangas de Onís
Trailrunnen heeft ook in Asturië een enorme vlucht genomen. Door de vele trailrunevenementen liggen er inmiddels overal routes in de bergen rondom Cangas de Onís. Ideaal voor wie hardlopen wil combineren met de mooie natuur.
Hiken in Picos de Europa
Het nationale park is een waar wandelwalhalla. Maar niet alle trails zijn even makkelijk. Een goed startpunt zijn de meren boven Covadonga. Vanaf de meren vertrekken meerdere routes voor verschillende niveaus. Wij deden zelf de Ruta de los Lagos de Covadonga. Dat is een toegankelijke manier om kennis te maken met de Picos de Europa. Een andere goede optie is de hike van Poncebos naar Bulnes.
